کاهش حجم گرده ‏بینه‏ های صنعتی در عملیات قطع و بینه ‏بری با اره‏ موتوری (مطالعه موردی: جنگل خیرود)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشدجنگلداری و اقتصاد جنگل، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران

2 دانشیار گروه جنگلداری و اقتصاد جنگل، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران

چکیده

صدمه به گرده‏بینه‏های حاصل از بهره‏برداری جنگل می‏تواند در مراحل مختلف برداشت چوب شامل قطع درخت، سرشاخه‏زنی، بینه‏بری، چوبکشی، دسته‏بندی و حمل رخ دهد. مطالعه‏ای به منظور تعیین مقدار کاهش حجم کمی و ارزش از دست رفته گرده‏بینه‏های صنعتی در اثر عملیات قطع و بینه‏بری به شیوه موتوری-دستی با استفاده از اره‎موتوری در پارسل‏های 317 و 320 بخش گرازبن جنگل خیرود انجام شد. کاهش حجم چوب در هر درخت صدمه دیده با اندازه‌گیری طول و قطر میانی قسمت صدمه دیده و با استفاده از فرمول هوبر محاسبه شد. چهار نوع صدمه به چوب در طول عملیات قطع درخت عبارتند از: ارتفاع بیش از حد کنده، شکستگی و خردشدگی، صدمه به‌صورت شکاف یا پارگی طولی و صدمه به‌صورت جداشدگی ورقه‌ای‌شکل. سه نوع صدمه به چوب در طول عملیات بینه بری عبارتند از: شکاف طولی گرده‏بینه، جدا شدگی ورقه‏ای و خطای اندازه‏گیری. مهمترین انواع صدمه مشاهده شده در طول عملیات قطع درخت عبارتند از: شکستگی و خردشدگی و صدمه به‌صورت جداشدگی ورقه‌ای‌شکل. مهمترین انواع صدمه مشاهده شده در طول بینه‏بری عبارتند از: انحراف از اندازه استاندارد گرده‏بینه‏ها و شکاف طولی گرده‏بینه. در مجموع در قطع و بینه بری، 57/32 مترمکعب چوب دچار کاهش حجم شدند (در دو مرحله قطع و بینه‏بری به ترتیب 86 و 14 درصد). مجموع کاهش حجم ارزش چوب در عملیات بهره‏برداری 6/196 میلیون ریال است (به ترتیب در مرحله قطع و بینه‏بری 85 و 15 درصد).

کلیدواژه‌ها

موضوعات


مراجع

[1]     Sessions, J., Boston, K., Murphy, G., Wing, M.G. and Kellogg, L. 2007. Harvesting operation in the Tropics. Springer-Verlag, Berlin, Heidelberg. 170 P.

[2]     Conway, S., 1984. Logging practice: principles of timber harvesting systems. Miller Freeman Publications, San Francisco, 465 P.

[3]     Haynes, H.J.G. and Visser, R.J.M., 2004. An applied hardwood value recovery study in the appalachain region of Virginia and West Virginia. International Journal of Forest Engineering, 15(1): 7–13.

[4]     Twaddle, A.A. and Goulding, C.J., 1989. Improving profitability by optimizing log-making. New Zealand Forestry, 34: 17–23.

[5]     Sessions, J., Olsen, E. and Garland, J., 1989. Tree bucking for optimal stand value with log allocation constraints. Forest Science, 35(1): 271–276.

[6]     Pickens, J.B., Lee, A. and Lyon, G.W., 1992. Optimal bucking of Northern hardwoods. Northern Journal of Applied Forestry, 9(4): 149–152.

[7]     Hall, R. and Han, H.S., 2004. A comparison of mechanized and manual felled stump heights in north-central British Columbia. Western Journal of Applied Forestry, 19(1): 12–19.

[8]     Boston, K. and Dysart, G., 2000. A comparison of felling techniques on stump height and log damage with economic interpretation. Western Journal of Applied Forestry, 15(2): 59–61.

[9]     Murphy, G. and Buse, J.D., 1984. How to reduce felling related butt damage. New Zealand Logging Industry Research Association Technical Release, 6(6): 1–4.

[10] Craig, R., 1982. Raw material quality control. In: Quality Control in Lumber Manufacturing. San Francisco. Brown, T.D., (Ed.) Miller Freeman Publications. San Francisco, 50–60.

[11]  Murphy, G. and Twaddle, A.A., 1986. Techniques for the assessment and control of log value recovery in the New Zealand forest harvesting industry. In: Proceedings of the 9th Annual Council on Forest Engineering. September 29-October 2, Oregon, p 48-63.

[12]  Williston, E., 1979. Opportunity areas and leverage points. In: Electronics in the Sawmill, Proceedings of the electronics workshop. Sawmill and Plywood Clinic, Portland, Oregon. p 14-18.

[13]  McNeel, J.F., and Copithorne, R., 1996. Yarding systems and their effect on log quality and recovery levels in coastal timber of British Columbia. IN Proceedings: Forest Products Society, Portland, Oregon, 6 p.

[14]  Greene, W.D. and McNeel, J.F., 1989. Potential costs of shear damage in a southern pine chip-n-saw mill. Forest Products Journal, 39(5): 12–18.

[15] Gallagher, T.V., Shaffer, R.M. and Stuart, W.B., 1985. An assessment of shear damage to southern pine sawlogs. Forest Products Journal, 35(11/12): 87–91.

[16]  Dykstra, D.P. and Heinrich, R., 1996. FAO model code of forest harvesting practice. FAO Publications, Rome, 97 p.

[17]  Gerasimov, Y. and Seliverstov, A., 2010. Industrial round-wood losses associated with harvesting systems in Russia. Croatian Journal of Forest Engineering, 31(2): 111–126.

[18] Pearce, J.K. and Stenzel, G., 1972. Logging and Pulpwood Production. The Ronald Press Co., New York, 453 p.

[19] Han, H.S. and Renzie, C., 2005. Effect of ground slope, stump diameter, and species on stump height for Feller-Buncher and Chainsaw felling. International Journal of Forest Engineering, 16(2): 81–88.

 

[20] Sarikhani, N., 1972. The amount of wood waste during logging operations in Iranian forests in different work conditions. Faculty of Natural Resources publication, No. 3, Tehran University Publications, Tehran, 30 p. (In Persian).

[21] Anonymous, 2000. Forest management plan of Namkhaneh District, Kheyrud Educational and Research Forest in Nowshahr. Faculty of Natural Recourses. Tehran University Publications, Tehran, 360 p. (In Persian).

[22] Gerasimov, Y. and Seliverstov, A., 2010. Industrial Round-Wood Losses Associated with Harvesting Systems in Russia. Croatian Journal of Forest Engineering, 31(2): 111–126.